Terug door de deur naar de vorige ruimte of de voordeur
Studeerkamer

Portretformaat

Techniek
Welkom in mijn studeerkamer!

Portretformaat Een staand vlak dat vanzelf de blik naar de mens trekt Portretformaat is een staand beeldformaat waarbij de hoogte groter is dan de breedte. De naam komt voort uit het veelvuldige gebruik van deze verhouding voor portretten: het menselijke lichaam en vooral hoofd en bovenlichaam passen van nature goed binnen een verticale compositie. Toch is portretformaat niet uitsluitend voor portretten bedoeld. Ook landschappen, affiches, tekeningen, prenten en abstracte kunst kunnen een staand formaat hebben. De keuze beïnvloedt sterk hoe een voorstelling wordt ervaren. Een hoog formaat kan verticaliteit, beweging, monumentaliteit of ruimte boven een figuur benadrukken. Het tegenovergestelde is het landschapsformaat, waarbij de breedte groter is dan de hoogte. Bij een vierkant formaat zijn beide zijden gelijk. Wil je verder? Vergelijk hetzelfde onderwerp eens in portret- en landschapsformaat. Let vervolgens op de plaats van de figuur, de lege ruimte en de kijkrichting. Alleen het veranderen van het formaat kan een compositie al een heel ander karakter geven.

Aan de muur

Een naam opent een andere studeerkamer. Bij een naam met ⓘ lees je hier extra informatie.

gerelateerd aan

  • Compositie

gerelateerd aan

  • Compositie

verwantschap met

wordt gebruikt in

Fotografie

Techniek

Fotografie De camera registreert niet alleen Piper, maar ook haar veranderende identiteit Fotografie speelt een belangrijke rol in het werk van Adriana Piper. Zij gebruikt foto's meestal niet omdat ze een mooi of technisch perfect beeld wil maken. De fotografie dient vooral als bewijs, documentatie of onderdeel van een groter conceptueel onderzoek. Dat is duidelijk zichtbaar in projecten als Food for the Spirit, waarin Piper zichzelf voor een spiegel fotografeerde, en The Mythic Being, waarin foto's haar verschijning als mannelijk alter ego vastlegden. De camera registreert daar veranderingen in identiteit en lichamelijke aanwezigheid. De relatie met Adriana Piper: fotografie is een belangrijk artistiek hulpmiddel binnen haar conceptuele kunst en performances. Foto's maken tijdelijke handelingen zichtbaar nadat de performance voorbij is, maar kunnen tegelijkertijd zelfstandig onderdeel van het kunstwerk worden. Bij Piper bevindt fotografie zich daardoor voortdurend tussen document, zelfonderzoek en conceptuele kunst.

Over Fotografie is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Portretkunst

Onderwerp

Portretkunst Een gezicht schilderen is meer dan iemand laten lijken Portretkunst is kunst waarin één persoon of een groep mensen centraal staat. Een goed portret laat meestal meer zien dan alleen iemands uiterlijk. Houding, kleding, gezichtsuitdrukking, omgeving en kleur kunnen iets vertellen over karakter, beroep, status of stemming. Eeuwenlang lieten vooral vorsten, bestuurders en rijke burgers zich portretteren. Later kozen kunstenaars steeds vaker familieleden, vrienden, onbekenden of zichzelf als onderwerp. De manier waarop iemand wordt afgebeeld veranderde voortdurend. Rembrandt zocht naar karakter en ouderdom, Joshua Reynolds naar waardigheid, terwijl expressionisten een gezicht juist konden vervormen en fel kleuren om emoties sterker te maken. Ook fotografie veranderde de functie van het geschilderde portret. Gelijkenis alleen was niet langer voldoende. Ga vanuit Portretkunst eens verder naar Zelfportret, Rembrandt, Expressionisme of Deformatie en ontdek hoeveel verschillende verhalen kunstenaars met één gezicht kunnen vertellen.

Over Portretkunst is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Tekenkunst

Techniek

Tekenkunst Met één lijn kan al een complete wereld beginnen Tekenkunst omvat kunstwerken waarin lijn, toon, vlak en tekengebaar een belangrijke rol spelen. Een tekening kan een snelle schets zijn, maar ook een volledig zelfstandig kunstwerk waaraan dagen of maanden is gewerkt. Kunstenaars beschikken over een enorme keuze aan materialen. Potlood, houtskool, krijt, pastel, inkt, zilverstift en penseel geven ieder een ander soort lijn en oppervlak. Met arceringen, toonwaarden en vervaging kunnen bovendien licht, volume en ruimte worden opgebouwd. Eeuwenlang was tekenen een belangrijk onderdeel van de opleiding van kunstenaars. Tekeningen werden gebruikt om anatomie te bestuderen, composities voor te bereiden of ideeën voor schilderijen en beeldhouwwerken vast te leggen. Maar kunstenaars als Rembrandt, Käthe Kollwitz en Egon Schiele laten zien dat tekenkunst ook zonder een later schilderij volledig op zichzelf kan staan. Wil je verder? Kies eerst je gereedschap: potlood, houtskool, krijt of inkt. Of onderzoek schets, arceren, figuurtekenen en toonwaarde en ontdek hoeveel mogelijkheden een eenvoudige lijn biedt.

Over Tekenkunst is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Beeldformaat

Techniek

Beeldformaat De afmetingen van een kunstwerk bepalen mede hoe je het ervaart Beeldformaat verwijst naar de afmetingen en verhoudingen van het beeldvlak waarop een kunstwerk wordt gemaakt of gepresenteerd. Bij een schilderij, tekening, prent of foto gaat het bijvoorbeeld om de verhouding tussen hoogte en breedte. Een kunstenaar kan kiezen voor een staand, liggend of vierkant formaat. Een staand formaat wordt vaak met portretten verbonden, terwijl een liggend formaat veel voorkomt bij landschappen. Dat zijn echter geen vaste regels: juist een afwijkende keuze kan een voorstelling extra spanning geven. Ook de werkelijke grootte speelt een rol. Een klein beeldformaat nodigt uit tot dichtbij kijken en kan intiem aanvoelen. Een monumentaal formaat kan de kijker juist fysiek overweldigen of onderdeel laten worden van de voorstelling. Beeldformaat en compositie beïnvloeden elkaar daarom sterk. Wil je verder? Onderzoek portretformaat, landschapsformaat en vierkant formaat en ga daarna naar beeldvlak, compositie, kader, formaatverhouding en schaal.

Over Beeldformaat is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Vierkant formaat

Materiaal

Vierkant formaat Als hoogte en breedte gelijk zijn, verandert het spel van de compositie Een vierkant formaat is een beeldvlak waarvan hoogte en breedte gelijk zijn. Anders dan een liggend of staand formaat geeft het vierkant van zichzelf weinig voorkeur aan een horizontale of verticale richting. Daardoor kan het rustig en evenwichtig overkomen. Voor een kunstenaar biedt dat bijzondere mogelijkheden. Een onderwerp kan centraal worden geplaatst, maar het vierkant leent zich ook voor symmetrie, geometrische verdelingen, rasters en herhaling. Tegelijkertijd kan juist een sterk diagonale compositie spanning veroorzaken binnen de stabiele buitenvorm. Het vierkant speelt een belangrijke rol in de moderne en abstracte kunst. Bij kunstenaars die werken met geometrische vormen wordt de begrenzing van het beeldvlak soms zelfs onderdeel van het onderwerp. Ook in fotografie, grafische vormgeving en digitale beelden komt het formaat veel voor. Wil je verder? Vergelijk vierkant formaat met portretformaat en landschapsformaat en onderzoek daarna beeldvlak, compositie, symmetrie, raster, geometrische vorm en formaatverhouding.

Over Vierkant formaat is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

landschapsformaat

Techniek

Landschapsformaat Een breed beeldvlak geeft de blik ruimte om op reis te gaan Landschapsformaat is een liggend beeldformaat waarbij de breedte groter is dan de hoogte. De naam verwijst naar het veelvuldige gebruik ervan voor landschappen, maar het formaat kan uiteraard voor ieder onderwerp worden gekozen. Het brede beeldvlak sluit goed aan bij voorstellingen waarin de blik zich horizontaal door de ruimte beweegt. Een kunstenaar kan bijvoorbeeld een verre horizon, uitgestrekt landschap, groep figuren of breed interieur tonen. De verhouding tussen voorgrond, middenplan en achtergrond kan daarbij belangrijk worden. Een liggend formaat beïnvloedt ook de compositie. Horizontale lijnen kunnen rust en uitgestrektheid versterken, terwijl diagonalen juist beweging door het brede vlak veroorzaken. Een zeer breed formaat kan zelfs een panoramische werking krijgen. Landschapsformaat beschrijft dus de vorm van het beeldvlak, niet noodzakelijk het afgebeelde onderwerp. Wil je verder? Vergelijk landschapsformaat met portretformaat en vierkant formaat en onderzoek daarna horizonlijn, panorama, beeldvlak, compositie, formaatverhouding en landschapsschilderkunst.

Over landschapsformaat is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Staand formaat

Techniek

Staand formaat Een hoog beeldvlak stuurt de blik van beneden naar boven Een staand formaat is een beeldformaat waarbij de hoogte groter is dan de breedte. Het wordt vaak portretformaat genoemd, omdat deze verhouding bijzonder geschikt is voor het afbeelden van een staande of zittende menselijke figuur. Toch kan ieder onderwerp in een staand formaat worden weergegeven. De verticale richting beïnvloedt de compositie. Een kunstenaar kan er hoogte, oprichting en beweging naar boven mee benadrukken. Daardoor werkt het formaat ook goed voor bijvoorbeeld bomen, gebouwen, berglandschappen en langgerekte abstracte composities. De verhouding tussen hoogte en breedte kan sterk verschillen. Een bijna vierkant werk heeft een andere uitstraling dan een uitzonderlijk smal en hoog beeldvlak. Het formaat bepaalt bovendien hoeveel ruimte er rond het onderwerp beschikbaar is en beïnvloedt daarmee de manier waarop de voorstelling wordt ervaren. Wil je verder? Vergelijk staand formaat met liggend en vierkant formaat en onderzoek daarna portretformaat, beeldvlak, compositie, formaatverhouding, verticale lijn en kader.

Over Staand formaat is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Verticaliteit

Techniek

Verticaliteit Wanneer vormen omhoog wijzen, krijgt een kunstwerk een andere kracht Verticaliteit is het benadrukken van de verticale richting in een kunstwerk. Lijnen, vormen, figuren of bouwkundige elementen lopen daarbij vooral van beneden naar boven en kunnen zo de blik van de kijker door het beeld leiden. Verticaliteit kan verschillende effecten hebben. Rechtopstaande vormen kunnen hoogte, kracht, waardigheid of monumentaliteit suggereren. Denk aan een staande menselijke figuur, hoge bomen, zuilen of torens. In religieuze architectuur kan een sterke verticale werking de aandacht letterlijk en symbolisch omhoog richten. Ook in schilderkunst en abstracte kunst speelt verticaliteit een rol. Een kunstenaar kan verticale lijnen herhalen, langgerekte kleurvlakken gebruiken of een smal staand beeldformaat kiezen. Verticaliteit ontstaat dus niet alleen door afzonderlijke lijnen, maar ook door compositie en formaat. Het tegenovergestelde principe is horizontaliteit, dat vaak een bredere en rustiger werking heeft. Wil je verder? Vergelijk verticaliteit met horizontaliteit en onderzoek daarna verticale lijn, staand formaat, richting, ritme, compositie en monumentaliteit.

Over Verticaliteit is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Op mijn tafel

Voor dit object zijn nog geen tekstblokken vastgelegd.