Terug door de deur naar de vorige ruimte of de voordeur
Studeerkamer

Passe-partout

Techniek
Welkom in mijn studeerkamer!

Passe-partout De rustige ruimte tussen kunstwerk en lijst Een passe-partout is een kartonnen omlijsting rond een tekening, prent, aquarel, foto of ander werk op papier. In het karton wordt een opening gesneden waardoor het kunstwerk zichtbaar blijft. Zo ontstaat ruimte tussen het beeld en de buitenlijst. Een passe-partout heeft zowel een visuele als beschermende functie. De rustige rand voorkomt dat lijst en kunstwerk met elkaar concurreren en kan de aandacht naar de voorstelling leiden. Tegelijk helpt een goed gemonteerde passe-partout voorkomen dat het kunstwerk rechtstreeks tegen het glas ligt. Voor conservering worden bij voorkeur zuurvrije en verouderingsbestendige materialen gebruikt. Kleur, breedte en formaat van de passe-partout beïnvloeden bovendien sterk hoe een kunstwerk wordt ervaren. Wil je verder? Vergelijk een werk eens met en zonder passe-partout, onderzoek wat museumkarton is of kijk hoe verschillende randbreedtes en kleuren dezelfde prent een totaal andere uitstraling kunnen geven.

Aan de muur

Een naam opent een andere studeerkamer. Bij een naam met ⓘ lees je hier extra informatie.

gerelateerd aan

gerelateerd aan

wordt gebruikt in

Papierconservering

Techniek

Papierconservering Een vel papier kan eeuwen overleven — als licht, vocht en zuur geen vrij spel krijgen Papierconservering omvat maatregelen waarmee tekeningen, prenten, aquarellen, documenten en andere werken op papier zo goed mogelijk worden behouden. Papier lijkt eenvoudig, maar reageert sterk op zijn omgeving. Licht kan kleuren laten verbleken, vocht kan schimmel veroorzaken en zuren kunnen papier geel en bros maken. Daarom begint conservering vaak met preventie. Werken worden beschermd tegen te veel licht, sterke schommelingen in luchtvochtigheid, vuil en ongeschikte verpakkingsmaterialen. Zuurvrij papier en museumkarton kunnen daarbij helpen. Soms is behandeling nodig. Een restaurator kan bijvoorbeeld oppervlakkig vuil verwijderen, scheuren herstellen of onderzoeken of ontzuring zinvol en verantwoord is. Daarbij moet rekening worden gehouden met inkten, pigmenten, lijmen en eerdere behandelingen. Niet iedere verkleuring hoeft namelijk verwijderd te worden. Wil je verder? Onderzoek verzuring, cellulose, ontzuring, lichtschade en zuurvrij papier. Of volg de materiaalroute via handgeschept papier, lompenpapier en watermerk.

Over Papierconservering is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Tekenkunst

Techniek

Tekenkunst Met één lijn kan al een complete wereld beginnen Tekenkunst omvat kunstwerken waarin lijn, toon, vlak en tekengebaar een belangrijke rol spelen. Een tekening kan een snelle schets zijn, maar ook een volledig zelfstandig kunstwerk waaraan dagen of maanden is gewerkt. Kunstenaars beschikken over een enorme keuze aan materialen. Potlood, houtskool, krijt, pastel, inkt, zilverstift en penseel geven ieder een ander soort lijn en oppervlak. Met arceringen, toonwaarden en vervaging kunnen bovendien licht, volume en ruimte worden opgebouwd. Eeuwenlang was tekenen een belangrijk onderdeel van de opleiding van kunstenaars. Tekeningen werden gebruikt om anatomie te bestuderen, composities voor te bereiden of ideeën voor schilderijen en beeldhouwwerken vast te leggen. Maar kunstenaars als Rembrandt, Käthe Kollwitz en Egon Schiele laten zien dat tekenkunst ook zonder een later schilderij volledig op zichzelf kan staan. Wil je verder? Kies eerst je gereedschap: potlood, houtskool, krijt of inkt. Of onderzoek schets, arceren, figuurtekenen en toonwaarde en ontdek hoeveel mogelijkheden een eenvoudige lijn biedt.

Over Tekenkunst is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Aquarel

Materiaal

Aquarel Water, pigment en papier maken samen het licht Aquarel is een schildertechniek waarbij transparante, waterverdunbare verf op papier wordt gebruikt. De verf bestaat hoofdzakelijk uit pigment en een wateroplosbaar bindmiddel, traditioneel vaak Arabische gom. Door meer of minder water te gebruiken kan de kunstenaar de kleur van krachtig tot bijna doorschijnend maken. Kenmerkend is dat het wit van het papier vaak het lichtste deel van de voorstelling vormt. In plaats van witte verf toe te voegen, laat de aquarellist delen van het papier onbeschilderd. Transparante kleurlagen kunnen over elkaar worden gezet, waardoor nieuwe kleuren en diepte ontstaan. Aquarel kan zeer gecontroleerd worden toegepast, maar water zorgt ook voor verrassingen. Bij nat-in-nat vloeien kleuren vrij in elkaar; bij nat-op-droog ontstaan scherpere vormen en randen. De techniek werd gebruikt voor studies, landschappen en zelfstandige kunstwerken. Kunstenaars als William Turner maakten er bijzonder expressief gebruik van. Wil je verder? Experimenteer met nat-in-nat, nat-op-droog en wassingen en ontdek daarna aquarelpapier, transparantie, Arabische gom en kleurmenging.

Over Aquarel is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Prentkunst

Techniek

Prentkunst Een kunstwerk hoeft niet uniek te zijn om origineel te zijn Prentkunst is beeldende kunst waarbij een afbeelding met behulp van een drukvorm op papier of een andere ondergrond wordt overgebracht. Een kunstenaar kan daardoor meerdere afdrukken van hetzelfde beeld maken. Zo’n afdruk noemen we een prent. Er bestaan veel verschillende technieken. Bij hoogdruk, zoals houtsnede en linoleumsnede, drukken de verhoogde delen af. Ets, gravure en droge naald behoren tot de diepdruk. Lithografie werkt volgens het vlakdrukprincipe, terwijl zeefdruk inkt door open delen van een fijn gaas laat gaan. Een originele prent is niet hetzelfde als een fotografische reproductie van een bestaand schilderij. Bij prentkunst maakt de druktechniek zelf deel uit van het kunstwerk. Prenten kunnen in een beperkte, genummerde oplage worden gedrukt en door de kunstenaar worden gesigneerd. Prentkunst maakte kunst bovendien voor grotere groepen bereikbaar. Wil je verder? Begin bij grafische kunst en druktechniek en ontdek daarna houtsnede, ets, lithografie, zeefdruk en oplage.

Over Prentkunst is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Inlijsten

Techniek

Inlijsten Een goede lijst beschermt het kunstwerk én bepaalt hoe je ernaar kijkt Inlijsten is het plaatsen van een kunstwerk in een lijst of ander beschermend presentatiesysteem. Vooral tekeningen, prenten, aquarellen en schilderijen worden ingelijst. De lijst vormt daarbij de overgang tussen het kunstwerk en de ruimte waarin het wordt getoond. Bij werk op papier wordt vaak een passe-partout gebruikt. Dit houdt het kunstwerk op afstand van het glas en geeft het beeld visuele ruimte. Voor conservering zijn zuurvrije materialen en een geschikte achterwand belangrijk. Ook kan glas worden gekozen dat een deel van de schadelijke ultraviolette straling tegenhoudt. Een schilderij op doek wordt meestal zonder glas ingelijst. De lijst kan het werk beschermen tegen stoten, maar heeft ook een esthetische functie. Kleur, breedte en stijl kunnen de uitstraling sterk beïnvloeden. Historische lijsten kunnen bovendien zelf cultuurhistorische waarde hebben. Wil je verder? Onderzoek passe-partout, zuurvrij papier en museumglas en ontdek daarna ophangen, conservering en historische schilderijlijsten.

Over Inlijsten is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Lijst

Techniek

Lijst De rand rond een kunstwerk is zelf onderdeel van wat je ziet Een lijst is een constructie die een schilderij, tekening, prent, foto of ander kunstwerk omsluit. Ze kan het werk beschermen, ondersteunen en geschikt maken om op te hangen, maar heeft ook een belangrijke visuele functie. Schilderijlijsten worden traditioneel vaak van hout gemaakt en kunnen eenvoudig, beschilderd, verguld of rijk versierd zijn. De keuze van kleur, breedte en profiel beïnvloedt hoe het kunstwerk wordt ervaren. Een donkere lijst kan een schilderij anders laten ogen dan een lichte of vrijwel onzichtbare omlijsting. Bij kunst op papier vormt de lijst meestal een compleet systeem met glas, passe-partout, achterwand en bevestigingsmateriaal. Daarbij zijn conserverende materialen belangrijk om verkleuring en beschadiging te beperken. Historische lijsten kunnen bovendien zelf kunsthistorische waarde hebben. Een oorspronkelijke lijst vertelt soms iets over de tijd, opdrachtgever of presentatie van het kunstwerk. Wil je verder? Onderzoek inlijsten, passe-partout en museumglas en ontdek daarna vergulden, ophangen en conserverend inlijsten.

Over Lijst is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Karton

Materiaal

Karton Een eenvoudig materiaal met verrassend veel mogelijkheden in de kunst Karton is een stevig materiaal op basis van papiervezels, meestal dikker en stijver dan gewoon papier. Kunstenaars gebruiken het als ondergrond, hulpmiddel én zelfstandig materiaal. Het is gemakkelijk te snijden, vouwen, lijmen, beschilderen en bedrukken. Als drager kan karton worden gebruikt voor tekeningen, schilderstudies, collages en ontwerpen. Ook passe-partouts en achterwanden van ingelijste kunstwerken worden vaak van speciaal karton gemaakt. Voor conservering is de kwaliteit belangrijk: zuurhoudend karton kan na verloop van tijd vergelen en zelfs aangrenzend papier aantasten. Daarom wordt bij waardevolle werken meestal zuurvrij of conserveringskarton gekozen. In moderne en hedendaagse kunst wordt karton ook gebruikt voor ruimtelijke objecten, maquettes, assemblages en installaties. De zichtbare golfstructuur van golfkarton kan daarbij bewust onderdeel van het kunstwerk worden. Wil je verder? Onderzoek papier, passe-partout en zuurvrij karton en ontdek daarna collage, maquette, assemblage en papierconservering.

Over Karton is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Museumkarton

Materiaal

Museumkarton Karton dat niet alleen presenteert, maar ook helpt beschermen Museumkarton is hoogwaardig karton dat wordt gebruikt voor het conserverend inlijsten en presenteren van kunstwerken op papier. Het wordt bijvoorbeeld toegepast voor passe-partouts en soms als ondersteunende achterlaag bij tekeningen, prenten, aquarellen en foto’s. Gewoon karton kan zuren en andere stoffen bevatten die op termijn vergeling, vlekken of aantasting van papier veroorzaken. Museumkarton wordt daarom gemaakt van zorgvuldig gekozen vezels en is bedoeld om chemisch stabiel te blijven. Hoogwaardige soorten bestaan bijvoorbeeld uit katoenvezels of sterk gezuiverde cellulose en voldoen aan eisen voor conserverend gebruik. Museumkarton is verkrijgbaar in verschillende diktes en kleuren. Bij een passe-partout voorkomt het bovendien dat het kunstwerk rechtstreeks tegen het glas ligt. Niet ieder karton dat als zuurvrij wordt verkocht, heeft automatisch dezelfde conserveringskwaliteit. Materiaalspecificaties blijven daarom belangrijk. Wil je verder? Vergelijk museumkarton, zuurvrij karton en passe-partoutkarton en onderzoek daarna passe-partout, museumglas, inlijsten en papierconservering.

Over Museumkarton is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Zuurvrij papier

Materiaal

Zuurvrij papier Papier dat gemaakt is om de tijd beter te doorstaan Zuurvrij papier is papier waarvan de zuurgraad tijdens de productie zo wordt beheerst dat het niet sterk zuur is. Dat is belangrijk omdat zuren cellulosevezels kunnen aantasten. Papier wordt dan na verloop van tijd geel, bros en uiteindelijk kwetsbaar. Voor kunstwerken, prenten, tekeningen, archieven en conserverend inlijsten wordt daarom vaak zuurvrij papier of karton gebruikt. Hoogwaardige soorten worden gemaakt van katoenvezels of zorgvuldig gezuiverde cellulose. Sommige papiersoorten bevatten bovendien een alkalische buffer, bijvoorbeeld calciumcarbonaat, die toekomstige verzuring kan helpen afremmen. Zuurvrij betekent overigens niet automatisch dat papier onbeperkt houdbaar is. Ook licht, vocht, temperatuur, luchtverontreiniging en slechte opslag kunnen schade veroorzaken. Bij het bewaren van kunst op papier is niet alleen het kunstwerk zelf belangrijk: ook passe-partout, achterwand en tussenlegpapier moeten geschikt zijn. Wil je verder? Onderzoek museumkarton, passe-partout en papierconservering en ontdek daarna cellulose, verzuring, lignine en conserverend inlijsten.

Over Zuurvrij papier is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Presentatie van kunst

Techniek

Presentatie van kunst Waar en hoe je kunst toont, verandert wat de bezoeker ervaart Presentatie van kunst is de manier waarop een kunstwerk wordt opgesteld, opgehangen, belicht en in een ruimte wordt geplaatst. Het kunstwerk zelf verandert daarbij misschien niet, maar de manier waarop de bezoeker het ziet kan sterk verschillen. Een schilderij kan worden ingelijst en op ooghoogte hangen, terwijl een beeld een sokkel of juist veel vrije ruimte nodig heeft. Bij tekeningen en prenten spelen passe-partout, glas en conserverende materialen een rol. Installatiekunst kan zelfs zo met de tentoonstellingsruimte verbonden zijn dat de presentatie onderdeel van het kunstwerk wordt. Ook verlichting, wandkleur, afstand tussen werken en de volgorde waarin bezoekers ze tegenkomen beïnvloeden de ervaring. Tekstbordjes, zaalteksten en digitale informatie kunnen aanvullende context geven. Goede presentatie zoekt daarom een evenwicht tussen zichtbaarheid, betekenis, veiligheid en conservering. Wil je verder? Onderzoek inlijsten, ophangen, sokkel en tentoonstellingsverlichting en ontdek daarna museale presentatie, tentoonstellingsontwerp en conservering.

Over Presentatie van kunst is nog geen aanvullende informatie beschikbaar.

Op mijn tafel

Voor dit object zijn nog geen tekstblokken vastgelegd.

Gereedschapskist

Materialen